Terörsüz Türkiye sürecinin hukuki altyapısını oluşturmak amacıyla hazırlanan Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi, 5 Ağustos Çarşamba günü TBMM Başkanlığı'na sunuldu.
Teklif, 8 Ağustos'ta TBMM Adalet Komisyonu'nda gerçekleştirilen uzun görüşmelerin ardından kabul edildi.
TBMM'DE KABUL EDİLDİ
Komisyondaki sürecin tamamlanmasının ardından TBMM Genel Kurulu'nda görüşülen teklif, kabul edildi.
Kabul için 468 milletvekili oy kullanırken, 88 oy ret olarak ve 6 oy da çekimser olarak kayıtlara geçti.
Oylamanın sona ermesiyle Türkiye Büyük Millet Meclisi, 1 Ekim 2026 Perşembe günü saat 14.00'e kadar tatile girdi
YASA 12 MADDEDEN OLUŞUYOR
Terörsüz Türkiye sürecinin yasal zemine kavuşturulmasını hedefleyen çerçeve yasa, toplam 12 maddeden oluşuyor.
Düzenleme kapsamında PKK/KCK'nın kurulması veya yönetilmesi, örgüte üye olunması, örgüte yardım edilmesi ve örgütün propagandasının yapılmasının yanı sıra örgütün faaliyetleri çerçevesinde işlenen bazı suçlara ilişkin hükümler yer alıyor.
SİLAH BIRAKMA SÜRECİ TEYİT EDİLECEK, MGK KARARI YAYIMLANACAK
Düzenlemenin uygulanabilmesi için öngörülen ön şartlardan biri, Milli Güvenlik Kurulu'nun (MGK) terör örgütünün feshine ilişkin kararının alınması ve bu kararın Resmi Gazete'de yayımlanması olacak.
Bu şartın gerçekleşmesinin ardından, kanun kapsamında öngörülen hükümlerden yararlanmak isteyenler için 6 aylık bir süre tanınacak.
TEKLİF PKK'NIN YÖNETİCİ KADROSUNU KAPSAMIYOR
Çerçeve yasada bazı suçlar bakımından yargılama ve infaz süreçlerine ilişkin erteleme hükümleri de bulunuyor.
Buna göre, 15 yıl veya daha az hapis cezasını gerektiren suçlarda yargılamaların 5 yıl, 15 yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlarda ise 10 yıl süreyle ertelenmesi öngörülüyor.
İnfaz bakımından ise 15 yıldan fazla hapis cezası alan hükümlülerin cezalarının 5 yıl, 15 yıldan fazla hapis cezası alanların cezalarının ise 10 yıl süreyle ertelenmesine yönelik hükümler yer alıyor.
Belirlenen erteleme süresi içerisinde yeniden "terör suçu" işlenmesi halinde verilen erteleme kararının kaldırılması öngörülüyor. Düzenlemeden yararlanacak kişiler açısından ayrıca 2 ila 3 yıl süreyle siyaset yasağı uygulanacak.
Örgüt faaliyeti kapsamında işlenen kasten öldürme suçu ile 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenen ve müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlar ise düzenlemenin kapsamı dışında bırakılacak.
Terör örgütü PKK'nın elebaşı Abdullah Öcalan'ın söz konusu hükümlerden yararlanamayacak.
SÜRECİN TAKİBİ İÇİN İKİ AYRI YAPI OLIŞTURULACAK
Kanunla birlikte Terörsüz Türkiye sürecinin takip, denetim ve koordinasyonunun sağlanması amacıyla yeni mekanizmalar da oluşturulacak.
Bu kapsamda Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz'ın başkanlığında bir kurul kurulması, TBMM bünyesinde ise 17 üyeden oluşan bir izleme komisyonu oluşturulması planlanıyor.
Düzenlemede ayrıca kanun kapsamında yürütülecek faaliyetlerde görev alan kamu görevlilerinin cezai sorumluluğuna ilişkin de hükümler bulunuyor. Buna göre, kanun kapsamında faaliyet yürüten kamu görevlilerinin bu faaliyetleri nedeniyle cezai sorumluluklarının bulunmaması öngörülüyor.
Türkiye, terör belasından kurtuluyor.
2 yıl önce başlayan süreçte Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve MHP Lideri Devlet Bahçeli, büyük fedakarlıklar yaptı.
PKK'nın kendini feshetmesi ve silahların yakılması sonrasında süreç, yasal adımlara evrildi.
Terörsüz Türkiye hedefinde Çerçeve Yasa ile gittikçe sona yaklaşılıyor.
Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi olarak ismi değiştirilen Çerçeve Yasa, bugün Meclis Genel Kurulu'nda görüşüldü.
Kanun teklifi, TBMM Genel Kurulu'nda 468 oyla kabul edildi.
Teklifin yasalaşmasıyla düzenlemelere ilişkin 10 soru ve yanıtları şöyle:
10 SORUDA DÜZENLEMENİN DETAYLARI: TEKLİFTE NELER VAR
1- Teklifle ne amaçlanıyor ve kimleri kapsayacak?
PKK/KCK terör örgütünün ve bununla bağlantılı her türlü oluşumun fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolü altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin teyidine dair Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmi Gazete'de yayımlanmasını müteakip, yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar ile verilen mahkumiyet hükümlerinin infazının ertelenmesi işlemlerinin ve yapılacak diğer işlemlerin belirlenmesi amaçlanıyor.
PKK/KCK terör örgütünü kurma veya yönetme, örgüte üye olma veya bilerek ve isteyerek yardım etme ve örgütün propagandasını yapma suçları ile bu örgütün faaliyeti kapsamında işlenen suçları ve bu örgüt lehine işlenen Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanunda düzenlenen suçları kapsayacak.
2- Soruşturma ve kovuşturmalarda erteleme kararı nasıl alınabilecek?
Örgütün fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolü altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin teyidine dair Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmi Gazete'de yayımlanmış olması koşuluyla, örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçu ile 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenen müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlardan dolayı yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar hariç olmak üzere, teklifin kapsamına giren ve üst sınırı 15 yıl veya daha az cezayı gerektiren suçlardan dolayı yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar 5 yıl, 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlardan dolayı yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar 10 yıl süreyle ertelenecek.
Erteleme süresi içinde dava zamanaşımı işlemeyecek.
3- Erteleme kararlarında nasıl bir yol izlenecek?
Verilen erteleme kararları, bunlara mahsus bir sisteme kaydedilecek. Bu kayıtlar, ancak bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak Cumhuriyet savcısı, hakim veya mahkeme tarafından istenmesi halinde, belirlenen amaç için kullanılabilecek.
Erteleme kararının verildiği tarihten itibaren erteleme süresi içinde terör suçlarından birinin işlenmesi halinde, erteleme kararı kaldırılarak soruşturma ve kovuşturmaya devam edilecek.
4- Teklif kapsamına giren suçlardan hapis cezasına mahkum olanlar için nasıl bir düzenlemeye gidiliyor?
Örgütün fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolü altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin teyidine dair Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmi Gazete'de yayımlanmış olması koşuluyla, örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçundan mahkum olanlar ile 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenen suçlar nedeniyle müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkum olanlar hariç olmak üzere, düzenleme kapsamına giren suçlardan, toplam 15 yıl veya daha az hapis cezasına mahkum olan hükümlülerin cezalarının infazı 5 yıl süreyle, toplam 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkum olan hükümlülerin cezalarının infazı 10 yıl süreyle infaz hakiminin kararıyla ertelenecek. Bu hükmün uygulanması, müsadere kararlarının yerine getirilmesini engellemeyecek. Erteleme süresi içinde cezada zamanaşımı işlemeyecek.
5- Erteleme kararı verildiği tarihten itibaren terör suçlarından birinin işlenmesi halinde ne olacak?
Erteleme kararının verildiği tarihten itibaren erteleme süresi içinde terör suçlarından birinin işlenmesi halinde, infaz hakimi tarafından erteleme kararı kaldırılarak cezanın infazının devamına karar verilecek.
Belirtilen süre suç işlenmeksizin geçirildiği takdirde verilen ceza infaz edilmiş sayılacak. Erteleme kararlarının takibi Cumhuriyet başsavcılıklarınca yapılacak.
6- Mahkumiyet hükümleri nedeniyle doğan hak yoksunluğunun ortadan kaldırılması mümkün olacak mı?
Mahkumiyet hükümleri nedeniyle doğan hak yoksunluğunun tüm sonuçlarıyla ortadan kaldırılmasına yönelik talepte bulunulabilmesi için 5 yıl olarak verilen erteleme kararları bakımından kararın verildiği tarihten itibaren 2 yıl, 10 yıl olarak verilen erteleme kararları bakımından ise 3 yıl geçmiş olması gerekecek.
7- Düzenleme kapsamındaki faaliyetlerin takibi nasıl yapılacak?
Teklif kapsamındaki faaliyetlerin uygulanmasının takibi ve değerlendirilmesi, düzenlemenin Resmi Gazete'de yayımlanmasını müteakiben, Cumhurbaşkanı Yardımcısının başkanlığında Adalet Bakanı, Dışişleri Bakanı, İçişleri Bakanı, Milli Savunma Bakanı, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı ve Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterinden müteşekkil Kurul tarafından yapılacak. İhtiyaç halinde Kurul tarafından alt komisyonlar oluşturulabilecek, bakanlık, kurum ve kuruluşların temsilcileri ile gerekli görülen kişiler Kurul ve komisyon toplantılarına davet edilebilecek. Kurul tarafından sürecin örgüt nezdindeki ilerlemesini sağlamak üzere alt komisyonlarda görevlendirme yapılabilecek.
8 - TBMM bu süreçte yer alacak mı?
Kurul, çalışmaları hakkında TBMM'yi düzenli olarak bilgilendirecek. TBMM Başkanlığınca düzenleme kapsamındaki faaliyetleri izlemek üzere İzleme Komisyonu kurulacak. İzleme Komisyonu, düzenleme kapsamındaki faaliyetleri izleyecek ve tavsiyelerde bulunabilecek. Kurulun sekretarya hizmetleri Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği tarafından yerine getirilecek.
9 - Örgüt mensuplarının getirdikleri silah, mühimmat ve malzemeler konusunda nasıl bir yol izlenecek?
Teklif kapsamındaki örgüt mensuplarının beraberinde getirdikleri yahut beyan ettikleri silah, mühimmat, araç, gereç, patlayıcı madde ve her türlü malzeme kayıt altına alınacak. Bu düzenlemenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar, güvenlik kurumlarının görüşü alınarak İçişleri Bakanlığı ve Milli Savunma Bakanlığı tarafından belirlenecek.
10 - Başvuru nasıl olacak?
Teklif hükümleri, PKK/KCK terör örgütünün ve bununla bağlantılı her türlü oluşumun fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolü altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin teyidine dair Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmi Gazete'de yayımlanmasını müteakiben 6 ay içinde bu düzenleme hükümlerinden yararlanmak istediğini bulundukları yerdeki Cumhuriyet başsavcılıklarına veya Kurul tarafından görev verilen kurumlara yazılı olarak bildirenlere uygulanacak.
