Otur bir kere. Telefonu bırak, çayı önüne çek.

Hayatına bak. Şimdi olduğun yer, hiç de tesadüf değil. Sandığın gibi "başına gelenler" değil bunlar — verdiğin kararların toplamı. Acı da geliyor bu söz, biliyorum. Ama gerçek olan her şey biraz acıtır önce.

Annem rahmetli bir söz söylerdi: "Kader, Allah'ın seni bıraktığı yer değil, senin yürüdüğün yoldur." O zaman anlamazdım. Şimdi anlıyorum. Kader denilen şey, sana sunulan kapılardan hangisine elini uzattığındır. Sen elini uzatmazsan, kapı da seni beklemez.

Bak şuna: iki insan aynı yarayı alır. Biri o yarayı bahane eder, ömrünü "bana bu yapıldı" diye geçirir. Öbürü aynı yarayı taşır ama bir gün durur, der ki "tamam, bu oldu, şimdi ne yapacağım?" İşte fark burada. Yara aynı, seçim ayrı.

Sen kaç kere "böyle geldi başıma" dedin? Kaç kere gerçekte seçtiğin bir şeyi, kaderin üstüne yıktın? O ilişkide kalmayı sen seçtin. O işten ayrılmamayı sen seçtin. O öfkeyi yutmayı, o sınırı çizmemeyi, o "neyse" demeyi — hepsi senin elinin işiydi.

Bu seni suçlamak için değil. Tam tersi — sana gücünü geri vermek için.

Çünkü mesele şu: eğer her şey senin seçimlerinin sonucuysa, demek ki yarın da senin seçimlerinin sonucu olacak. Bugün attığın adım, yarının hangi kapıya çıkacağını belirliyor. Bu hem ağır bir sorumluluk hem de en büyük özgürlük.

Tasavvufta "çaba" boşuna değildir. Bir mürid şeyhine sorar: "Kader varsa çabalamanın ne anlamı var?" Şeyh der ki: "Çabalaman da kaderindendir." Yani sen elini taşın altına koymadan, gökten taş kalkmaz. Dua eden ama yorganın altından çıkmayan adamın hikâyesini bilirsin. Allah rızkı verir ama tarlayı sen sürersin.

Güzelleşmek de böyle bir şey. Bir gecede olmaz. Çabaladıkça, küçük küçük doğru seçimler üst üste bindikçe gelir. Bugün bir sınır çizdin, yarın bir yalana hayır dedin, öbür gün kendine bir söz verdin ve tuttun — bunlar tek tek küçük ama topluca seni başka bir insan yapar.

Şimdi sor kendine: Bugün hangi seçimi yapıyorsun? Hâlâ eskisi gibi mi yaşayacaksın, yoksa bir şey değiştirecek misin?

Kalk artık. Çayın bitti, vaktin de bitiyor.